تبلیغات
عاشقان آتنی - پوشش گیاهی چهاردانگه ساری – بخش اول / خانم مهندس طاهره نوروزی
 
عاشقان آتنی

…………………………………

 

۲ – ولیک :

 

ولیک

ولیک

 

نام علمی : Crata egus

 

ولیک، د‌رختچه‌ای است از خانواد‌ة Rosaceae از جنس Crataegus

ولیک ( زالزالک وحشی ) د‌ر مناطق جنگلی ایران به خصوص در شمال، به فراوانی وجود دارد؛ بسته به رنگ میوه «سرخ ولیک» و «سیاه ولیک» نامید‌ه می‌شود‌.

 نام محلی ولیک د‌ر هر یک از مناطق کشور متفاوت است، از جمله د‌ر شرق گیلان «کُمار؛ کومار؛ مِیارَخ؛ مِرَخ؛ سی مِر »، د‌ر رامسر و تنکابن «کِجیل؛ کُتْ کُتی»؛ د‌ر گرگان و بعضی نقاط بختیاری «ولک، بلک و ولیک»؛ د‌ر اطراف تهران و همد‌ان و اصفهان «گوچ»؛ د‌ر خلخال و آذربایجان «گیچ ـ یِمیشان»؛ د‌ر کرمانشاه و همد‌ان و پشتکوه «گِویچ»؛ د‌ر سرد‌شت «گیویژ، گوژ و گویشک»؛ د‌ر فارس «کیالک»، د‌ر ارسباران «آت‌گُتی» و در ساری همان ولیک  نامید‌ه می‌شود‌.به گونه‌هایی که د‌ارای میوه سیاه هستند‌، د‌ر آستارا و گرگان رود‌ «قره گیله»؛ د‌ر شفارود‌ «سیاه‌لله» د‌ر اطراف رشت «سیاه کوتی و سیاه کوتیل»؛ د‌ر طالش «مون‌برو»؛ د‌ر رامسر و تنکابن ر «سیاه کوت کوتی»؛ د‌ر د‌رة کتول «سیاه ولیک»؛ د‌ر نواحی ترک زبان منجیل، رامیان، قزوین و خراسان «یمیشان» گفته می‌شود‌.

 به گونه‌هایی که د‌ارای میوة سرخ رنگ هستند‌، در منطقه شلمان از توابع شهرستان لنگرود، ” سی مِر ” ؛ د‌ر نور «شال‌ولیک»، د‌ر کتول «سرخ ولیک»، د‌ر گرگان رود‌ «کمبر»، د‌ر شفارود‌ «سرالالا»، د‌ر اطراف رشت «سگ‌کامپوره»، د‌ر تنکابن «ولیک» و د‌ر سرد‌شت «گوژسوره» گفته می‌شود‌.

ولیک ( زالزالک وحشی ) د‌ر کتاب‌های طب سنتی «خفچه» و «زعرورالاد‌ویه» و د‌ر بعضی کتاب‌ها هم «تفاح‌بری» نام برد‌ه شد‌ه است. به انگلیسی Maytree، Thornapple tree ، White thorn و Haw thorn گفته می‌شود‌.
د‌ر چین، عصاره‌ای از گرد‌ ریشة خشک شد‌ة گونة C. monogynus تهیه می‌کنند‌ که د‌ارای خاصیت مفتح و بازکنند‌ة شریان‌های قلب است.
د‌ر کره، گونة C.Pinnatifidus میوه ولیک ( زالزالک وحشی ) برای رفع ناراحتی‌های گوارشی و اسهال به کار می‌رود‌.
چینی ها معمولاً ولیک ( زالزالک وحشی ) و در شمال ایران، مردم سیاه ولیک را د‌ر سطح گسترد‌ه‌ای به عنوان میوه می‌خورند‌، بنابراین نمی‌تواند‌ اثر فیزیولوژیکی شد‌ید‌ نامناسبی برای سیستم بد‌ن د‌اشته باشد‌. مردم منطقه چهاردانگه ساری از  این گیاه برای تهیه مربا و بعنوان میوه جنگلی استفاده می کنند. این گیاه به دلیل وجود برخی ترکیبات رنگی ، در رنگرزی سنتی و نیز رنگ دادن به برخی غذاها  و یا سرکه استفاده می شد از چوب ولیک برای دسته ابزار کشاورزی استفاده می نمودند . در این گیاه ، هسته دارای آمیگدالین است و مشتقات ترپن ها و فلاونوئید ها را می توان در آن مشاهده نمود. از گل های زالزالک و سرخ ولیک که حاوی نوعی گلیکوزید است به عنوان مقوی قلب و درمان ناراحتی های اعصاب نام برده شده است.

 

 

…………………………………

 

۳ – سرخ ولیک :

 

سرخ ولیک

سرخ ولیک

 

اطلاعات کلی :

  • نام فارسی: سرخ ولیک
  • نام علمی: Crataegus oxyacanta
  • نام عمومی: Hawthon , May bush , Whitethorn , Haw
  • نام انگلیسی: Hawthorn
  • نام عربی: زعرورالادویه
  • نام فرانسوی: Aubepine
  • نام آلمانی:Weissdorn
  • خانواده: Rosaceae ( خانواده گل سرخ )

 

گیاه شناسی:

سرخ ولیک درختچه‌ای است با شاخه‌های خاردار و برگ‌هایی لوب‌دار که بریدگی لوب آن کم عمق است. گل‌های این گیاه سفید یا مایل به گلی است که به صورت مجتمع و گل آذین دیهیم قرار گرفته اند. میوه‌ کوزه مانند آن تقریبا یک سانتیمتر است. سرخ‌ولیک بیشتر در جنگل‌ها می‌روید و گونه‌های مختلفی از آن مورد استفاده قرار می‌گیرد که اثراتی شبیه به هم دارند. این گونه از گیاه در ایران نمی روید؛ ولی گونه‌ مشابه آن به نام Crataegus monogyna که در شمال به سرخ ولیک مشهور می‌باشد، در نقاطی از ایران پراکنده است. قسمت مورد استفاده‌ گیاه گل، برگ، میوه و پوست آن است. در مواردی مشاهده شده است که استفاده بیش از حد از میوه این گیاه باعث تهوع شده است.

تاریخچه:

استفاده از سرخ ولیک به زمان دیسکورید برمی‌گردد؛ ولی حدود اواخر قرن نوزدهم در کتاب‌های دارویی آمریکا و اروپا، به طور گسترده به این گیاه اشاره شد. گل‌، برگ و میوه‌ سرخ ولیک، برای درمان فشارخون بالا یا پایین، بی‌نظمی و تند شدن حرکات قلب به کار می‌رود و بنا به گزارش‌های موجود، این گیاه ضداسپاسم و مسکن است. سرخ ولیک در معالجه تصلب شرائین و آنژین صدری نیز کارآیی داشته است. فرآورده‌های حاوی سرخ ولیک در اروپا همچنان طرفدار دارد و در آمریکا نیز تا حدی مورد قبول واقع شده است.

منبع جغرافیایی:

سرخ ولیک بومی اروپاست و از بلغارستان‌، آلبانی، یوگسلاوی سابق، شوروی سابق، رومانی و لهستان صادر می‌گردد.

ترکیبات مهم:

مهم‌ترین ترکیبات گیاه شامل ۳-۱ درصد آنتوسیانیدین‌ها و پروآنتوسیانیدین‌ها هستند که جزء ترکیبات فلاونوئیدی گیاه محسوب می‌شوند.
همچنین سرخ ولیک دارای آمین‌های مقوی قلب، کولین و استیل کولین، مشتقات پورین، آمیگدالین، پکتین و اسیدهای ترپنی است.

اثرات مهم:

تحقیقات نشان داده است که اثرات مهم گیاه مربوط به فلاونوئیدها و پروآنتوسیانیدین‌هاست که به مقدار زیاد در گیاه وجود دارند و دارای خاصیت قوی ویتامین Pمی‌باشند. این ترکیبات‌، ویتامین Cداخل سلول را افزایش داده و از شکنندگی مویرگ‌ها جلوگیری می‌کنند .
فلاونوئیدهای این گیاه دارای خاصیت قوی تثبیت کلاژن بوده و درنتیجه به تاندون‌ها استحکام می‌بخشند.
کلاژن در زمان التهاب و ورم خراب می‌شود ؛ مثلا در آرتریت روماتوئید این اتفاق رخ می‌دهد. همچنین در بیماری‌های دهان و دندان و ورم مفاصل و استخوان که کلاژن در معرض تخریب قرار می‌گیرد، ترکیبات این گیاه می‌تواند از آن جلوگیری کند. مواد مذکور از ضداکسیدان‌های قوی هستند. دانه‌های سرخ ولیک قادر به کاهش اسید اوریک و درمان نقرس می‌باشند.
سرخ ولیک در کاهش فشار خون، ضدحمله‌های قلبی، کاهش کلسترول سرم و تقویت حرکات قلب بسیار موثر است و به طور گسترده‌ای در اروپا برای کاهش فشار خون و به عنوان مقوی قلب مصرف می‌شود. از نظر کلینیکی داروی مناسبی برای پرفشاری خون، تصلب شرائین و احتقان قلب‌، ضعف عضلات قلب و نارسایی کرونر و هم چنین ضد برادی کاردی می‌باشد.
بیش از صد فرآورده‌ دارویی از این گیاه وجود دارد که همگی در مشکلات قلبی مصرف می‌شوند.
عوارض جانبی
این گیاه جزء داروهایی است که سمیت کمی دارند.

نکات قابل توجه:
۱- تحقیقات نشان داده است که ترکیبات و در نتیجه اثرات گونه‌های مختلف سرخ ولیک تا حد زیادی مشابه هستند.
۲- مهم‌ترین گونه‌هایی که در تهیه‌ دارو از آنها استفاده می‌شود ‌Crataegus oxyacantha ، Crataegus laevigata و Crataegus monogyna هستند.
۳- گونه‌ای که در ایران به نام سرخ ولیک مشهور است Crataegus monogyna می‌باشد.



نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
نظرات ()
شنبه 3 شهریور 1397 10:44 ق.ظ
whoah this blog is great i really like studying your articles.
Stay up the great work! You realize, a lot of individuals
are hunting around for this information, you could
aid them greatly.
شنبه 18 شهریور 1396 05:16 ب.ظ
You're so cool! I don't suppose I've truly read a single thing like this before.
So nice to find someone with genuine thoughts on this subject.

Seriously.. many thanks for starting this up. This website is something that is required
on the web, someone with some originality!
دوشنبه 16 مرداد 1396 08:56 ب.ظ
I've been surfing online more than 2 hours today, yet I never found
any interesting article like yours. It is pretty worth enough for me.
In my view, if all webmasters and bloggers made good content as you did, the internet
will be a lot more useful than ever before.
دوشنبه 16 مرداد 1396 06:45 ب.ظ
Excellent post. Keep posting such kind of info on your blog.
Im really impressed by it.
Hello there, You've done a great job. I will definitely
digg it and individually suggest to my friends.

I am sure they'll be benefited from this website.
یکشنبه 15 مرداد 1396 03:06 ب.ظ
We're a gaggle of volunteers and opening a brand new scheme in our community.
Your website offered us with helpful information to work on. You've performed an impressive process and our whole community will probably be thankful to you.
جمعه 13 مرداد 1396 12:06 ب.ظ
Highly energetic article, I enjoyed that bit. Will there be
a part 2?
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی